TT of TL, tube type of tubeless band

Het grootste verschil tussen banden is, behalve de bouwwijze van de band (radiaal of diagonaal) en de vele maten en profielen, of een band van het TT-type (tube type) of TL-type (tube less) is. Het onderscheid is dat in de eerste wél en in de tweede géén binnenband is vereist.

Lucht geeft draagvermogen

De band is het enige contact met het wegdek. Deze beïnvloedt daarmee in grote mate het rijgedrag en de handling. Banden worden in het bijzonder ontwikkeld met oog voor de aard van de ondergrond (inzet), de temperatuur die ontstaat en de belasting. De rubbermix en het profiel zijn hier voor elk type band mede op afgestemd. De spanning van de lucht in een band draagt 90% van de last die erop rust. De band zelf draagt de rest.

Tubeless

Een tubeless band sluit precies aan op de tubelessvelg met speciale opstaande rand (hump) en geeft een luchtdichte afdichting hierop. Een speciale binnenrand en velglint is niet nodig. Het ventiel zit, met een rubberafdichting, in de velg zelf. Deze band is qua samenstelling van karkas en rubber zó compact geconstrueerd, zodat er geen tot uiterst minimaal lucht via poriën kan ontsnappen.
Een voordeel van de tubeless band is dat deze bij een lek in het loopvlak – veroorzaakt door bijvoorbeeld een spijker - geleidelijk leegloopt. Dat betekent tegelijkertijd dat de handelbaarheid gelijkmatig terugloopt. Wel zo veilig. Reparatie van een lek is vaak mogelijk door een bandenpleister aan de binnenkant aan te brengen of, bij een wat grotere schade, door vulcaniseren.

Tubeless

Banden met binnenband

De band met binnenband is van beide typen banden (TT versus TL) de meer traditionele oplossing. De buitenband wordt voorzien van een binnenband met een eigen ventiel. De binnenband moet vanwege voor elke maat vastgestelde grenzen van radiale en totale flexibiliteit, exact passen in de buitenband; een te grote binnenband kan knikken en daardoor eerder defect raken. Een te kleine binnenband kan te ver uitgerekt worden en dat leidt tot verminderde weerstand tegen schuren en tot een verminderde afdichting. Bij een lekke band kan goedkoper de binnenband worden vervangen ten opzichte van een hele (tubeless) band.

Risico’s resp. aandachtsgebieden bij gebruik van een binnenband zijn:

  • verkeerde maat (pasvorm tussen binnenzijde band en velg),
  • wrijving tussen binnen- en buitenband waardoor teveel hitte ontstaat (kans op klappen),
  • plotseling leeglopen bij lekrijden (handelbaarheid en bestuurbaarheid),
  • uitstulpende binnenband bij een schade aan de band (afknellen en plotseling klappen),
  • het gebruiken van een velglint (deze beschermt tegen randen en oneffenheden in de velg).

TIP

Een verkeerde montage van een band kan leiden tot schade aan de banden, velgen, het voertuig of aan personen. Het is daarom essentieel dat dergelijke werkzaamheden worden uitgevoerd door opgeleid personeel dat over geschikte hulpmiddelen beschikt (denk aan een bandenkooi).
Het is altijd verplicht om de technische instructies van de bandenfabrikant en die van de constructeur van het voertuig te raadplegen, evenals de gebruiksaanwijzing van de montagemachine en -hulpmiddelen.